In januari 2026 publiceerde de SBR-community de nieuwste versie van de Nederlandse taxonomie: NT20_20260126. Voor de meeste ondernemers is dit onzichtbaar — uw accountant of software handelt het af. Maar voor boekhouders, accountants en iedereen die zelf XBRL-bestanden genereert of controleert, is het cruciaal te weten wat er is veranderd en of uw software bijgebleven is.
In dit artikel leggen we uit wat de NT20-taxonomie is, wat er concreet is veranderd in de 2026-versie, waarom die wijzigingen zijn doorgevoerd en wat dit voor u betekent.
Wat is de NT20 taxonomie?
De NT20-taxonomie (Nederlandse Taxonomie versie 20) is het officiële woordenboek voor financiële rapportages in XBRL-formaat in Nederland. Het definieert alle tags die u mag gebruiken om balansposten, winst-en-verliesrekening-posten en toelichtingen te labelen.
De taxonomie wordt beheerd door de SBR-community — een samenwerkingsverband van de overheid, het bedrijfsleven en softwareleveranciers. De taxonomie bevat drie onderdelen die samen bepalen hoe een geldige XBRL-rapportage eruitziet:
- Presentation linkbase — Hoe worden tags gepresenteerd in een jaarrekening? Welke tags vallen onder welke hoofdgroep? Dit bepaalt de hiërarchie van uw balans en W&V.
- Calculation linkbase — Welke rekenregels gelden? Vaste activa + Vlottende activa = Totaal activa. Deze regels worden automatisch gecontroleerd door Digipoort.
- Definition linkbase — Welke tags zijn verplicht, voorwaardelijk verplicht of optioneel voor een specifieke combinatie van grootteklasse en exporttype?
Elk jaar verschijnt een nieuwe versie van de taxonomie met aanpassingen. De datum in de naam (NT20_20260126) verwijst naar de publicatiedatum: 26 januari 2026. Lees voor een bredere introductie ons artikel wat is XBRL?
Goed om te weten: De NT20-taxonomie wordt jaarlijks bijgewerkt. Digipoort accepteert alleen XBRL-bestanden die zijn opgesteld conform de geldende taxonomieversie. Een bestand dat vorig jaar technisch correct was, kan dit jaar worden afgekeurd als uw software de update niet heeft verwerkt.
Wat is er veranderd in NT20_20260126?
De vier meest significante wijzigingen in de nieuwe taxonomieversie zijn:
- Uitbreiding van de btw-dimensie. In eerdere versies werd btw op een beperkt aantal posten als dimensie ondersteund. In NT20_20260126 is de btw-dimensie uitgebreid naar meer balansposten, met name in de vlottende activa (vorderingen) en kortlopende schulden. Dit maakt het mogelijk om btw-posities nauwkeuriger te rapporteren binnen de XBRL-structuur, wat met name relevant is voor fiscale aangiften.
- Aanpassing van de tuple-structuur voor groepsmaatschappijen. Tuples zijn XBRL-elementen die meerdere samenhangende datapunten groeperen. De tuple-structuur voor het rapporteren over deelnemingen en verbonden partijen is in NT20_20260126 herzien. De volgorde en nesting van elementen zijn aangepast aan de XBRL 2.1-standaard, wat betekent dat software die de oude structuur genereerde nu een aanpassing nodig heeft.
- Nieuwe table linkbase voor presentatiedoeleinden. NT20_20260126 introduceert een uitgebreidere table linkbase die de presentatie van multidimensionale data (zoals segmentrapportages) beter ondersteunt. Dit is vooral relevant voor middelgrote en grote BV's die uitgebreide toelichtingen hebben bij bedrijfssegmenten of geografische markten.
- Vervallen van een aantal verouderde tags. Elke taxonomie-update deprecieert een aantal tags die in de praktijk verward worden of dubbel waren. In NT20_20260126 zijn meerdere verouderde tags als “deprecated” gemarkeerd en zullen in een volgende versie worden verwijderd. Bestanden die deze tags nog gebruiken worden voorlopig nog geaccepteerd door Digipoort, maar software-leveranciers worden verwacht ze te vervangen.
Waarom deze wijzigingen nu?
Taxonomie-updates zijn geen willekeurig technisch onderhoud. Ze volgen drie soorten aanleidingen:
Europese regelgeving. Nederland harmoniseert zijn taxonomie met Europese standaarden. De uitbreiding van de btw-dimensie sluit aan bij Europese wensen voor meer gedetailleerde btw-rapportages in het kader van de VAT in the Digital Age (ViDA)-verordening, die de Europese Commissie stapsgewijs invoert.
Technische correcties. De XBRL-standaard zelf wordt ook doorontwikkeld. De aanpassing van de tuple-structuur is het gevolg van inconsistenties die in de praktijk bij validatie zijn ontdekt. Het is standaard onderhoud om de Nederlandse taxonomie in lijn te houden met de internationale XBRL-specificatie.
Praktijkfeedback. De SBR-community verzamelt continu feedback van accountants, softwareleveranciers en toezichthouders. Tags die in de praktijk verwarrend zijn, ongebruikt blijven of die verkeerd worden ingezet, worden herzien of verwijderd.
Voor wie zijn deze updates relevant?
De impact verschilt per type gebruiker:
Softwareleveranciers (boekhoudpakketten, XBRL-generatoren) moeten de nieuwe taxonomie integreren. Dit is hun verantwoordelijkheid, niet die van de eindgebruiker. Als u Exact Online, Twinfield of een vergelijkbaar pakket gebruikt, verwacht u normaal gesproken dat de update automatisch is verwerkt.
Accountants en boekhouders die handmatig XBRL-bestanden controleren of aanpassen, moeten de gewijzigde tags kennen. Met name de deprecated tags zijn een risico: als u een oud sjabloon gebruikt dat nog een verouderde tag bevat, kan uw bestand in een toekomstige versie worden afgekeurd.
Ondernemers met een BV merken normaal gesproken niets van een taxonomie-update. Uw software of uw accountant verwerkt de wijzigingen. Wat u wel mag controleren: vraag uw softwareleverancier of accountant expliciet of zij NT20_20260126 al hebben geïmplementeerd voordat u uw jaarrekening over boekjaar 2025 indient.
Meer over de deponeringsverplichting leest u in ons artikel SBR verplicht: wat betekent dit voor uw onderneming?
Hoe zorgt u dat uw software up-to-date is?
Er zijn drie concrete stappen:
- Vraag uw softwareleverancier naar de taxonomieversie. Elke serieuze XBRL-softwareleverancier geeft aan welke taxonomieversie wordt ondersteund. Vraag expliciet of NT20_20260126 is geïmplementeerd. Bij twijfel kunt u dit testen door een klein proefbestand te genereren en te valideren.
- Valideer met Arelle. Arelle is de officiële open-source XBRL-validator die ook door Digipoort wordt gebruikt. U kunt Arelle gratis downloaden en een XBRL-bestand lokaal valideren. Arelle geeft aan of het bestand voldoet aan de actuele taxonomie, inclusief waarschuwingen over deprecated tags.
- Controleer deprecated tags in bestaande sjablonen. Als u werkt met XBRL-sjablonen (XML-templates die jaarlijks worden hergebruikt), loop dan de tag-namen na. De SBR-community publiceert een volledige changelog met welke tags zijn toegevoegd, gewijzigd of vervallen. Deze changelog is beschikbaar via de officiële SBR-website (sbr-nl.nl).
Technische vragen over de NT20 taxonomie
Wat is een dimensie in XBRL?
Een dimensie maakt het mogelijk om een datapunt te kwalificeren met extra context. De btw-dimensie in NT20 laat u bijvoorbeeld bij een vordering aangeven of die bruto of netto btw bevat. Zonder dimensie is een tag een enkelvoudig bedrag; met een dimensie kunt u meerdere varianten van hetzelfde datapunt rapporteren binnen dezelfde context.
Wat betekent “tuple” in XBRL?
Een tuple is een XBRL-element dat meerdere samenhangende datapunten groepeert. Denk aan een deelneming: die heeft een naam, een percentage, een boekwaarde en een resultaat. Al die elementen samen vormen één tuple. In reguliere XBRL zijn tuples beschikbaar, maar in iXBRL (Inline XBRL) worden ze anders verwerkt. De NT20_20260126 update past de tuple-structuur aan om de compatibiliteit te verbeteren.
Moet ik oude taxonomie-versies bewaren?
Ja. Als u eerder XBRL-bestanden heeft gegenereerd op basis van een oudere taxonomieversie, bewaar dan zowel het XBRL-bestand als de taxonomieversie waarmee het is aangemaakt. Digipoort valideert een bestand altijd op de taxonomieversie die in het bestand is opgegeven. Een bestand uit 2024 hoeft niet hervalideerd te worden tegen de 2026-taxonomie.
Hoe vaak wordt de NT20 taxonomie bijgewerkt?
De NT20 wordt doorgaans jaarlijks bijgewerkt, met soms tussentijdse correctiepublicaties voor kritieke fouten. De versienaam bevat altijd de publicatiedatum (JJJJMMDD). De SBR-community kondigt nieuwe versies minimaal zes maanden van tevoren aan zodat softwareleveranciers tijd hebben om te implementeren.
SBR direct gebruikt altijd de meest recente taxonomie
Bij SBR direct werken we altijd met de meest actuele versie van de NT20-taxonomie. Na de publicatie van NT20_20260126 in januari 2026 hebben we de nieuwe taxonomie geïntegreerd in onze validatie-engine. Dat betekent dat elk XBRL-bestand dat u via SBR direct genereert, wordt gevalideerd tegen de actuele taxonomieversie — inclusief controle op deprecated tags en gewijzigde rekenregels.
U hoeft zelf geen taxonomie-updates bij te houden. U uploadt uw jaarrekening-PDF, en de software zorgt ervoor dat het gegenereerde XBRL-bestand voldoet aan de eisen die Digipoort stelt. Dat is het voordeel van een cloudoplossing boven een lokaal geinstalleerd softwarepakket: updates zijn direct beschikbaar voor alle gebruikers.
Lees meer over de werking van onze XBRL-conversie technologie, bekijk wat het conversieproces van PDF naar XBRL inhoudt, of start direct met uw conversie.